Text view

Vöggel-Sproack un Snack oder : Was die Vögel klein und gross im Frühjahr in der Altmark singen und sagen ; in plattdeutsche Reimverse gebracht

AuthorFritz Schwerin
Date1859
Domainpoems
PublisherEyraud
Publication placeNeuhaldensleben

Javascript seems to be turned off, or there was a communication error. Turn on Javascript for more display options.

In'n Fröhjoahr, in ’n Fröhjoahr hew oft ick all hört, Wat sick de Vöggel hebb'n stimeleert; De singet lut, de singet lies' En jerer singt noa siener Wies'; Se snacken oock so mäncherlei Van Boom un Nest un Busch un Ei. Ick will mi nu moal unnerstoahn To segg'n, so goot as et will goahn, Ar'n ganzen Snack Up Boom un Dack, Jn Hoff un Feld, In d' wiede Welt, Dänn*) Fro un Mann Doa gäwen an. De Hoahn mit de Höhner. De Hoahn mit siene Froenslü Sitt in de Sunn': „Wat frei*) ick mi! „Dät is moal warm, dät is moal schön! „De Dag is prächtig antosehn! „Kükkerüküh! Kükkerüküh! „Zucker is dür!*) Zucker is dür! „Joa joa joa! —" Un een oll Klück sägt: „Nee nee nee! —" „Wat sägst du doa, wat was't?" röpt he - „All'ns in de Welt, doch Wärrersproak „Verdroag ick nich, loat dienen Snack. sprechen. Gespräch. den. freue. theuer. 4 „Tuck tuck tuck! „Kluck Kluck Kluck!“ He lockt sien' Fro'nslü all tosamm'n, 't sünd schöne Köärn un annern Kroam. De Hoahn dät is en Ehemann As he mütt sin; he lett nicht ran De Annern, he fritt sülm nich moal Un geiht bloß ümmer up un doal; Am as d'Schandarr wenn ’t Joahrmarkt is, So paßt he up, dät is gewiß. He jögt dänn ollen Sperlingshoahn; De Duw*) de lett he mit heran. De Duw de dreiht sick ümmer rum, Se moakt sick dick, de Hals ist krumm: Rrrruhkopp! „Rrrruhkopp!" „Häst die nich kämmt, flecht dienen Zopp! „Rrrruhkopp! Rrrruhkopp! „I Voarer, det lettst du di beed'n? „Doa soll'n joa glieck... di will ’k ’t verleed'n!*) „Ne so wat kann ick nich verdroag'n, „Wutt*) du nich, denn will ick se joag'n," So röppt en Hohn, mit eenen Ruck Springt s' up de Duw, „oll' ruppig Kluck!" Sägt de noch rasch, denn flügt s' up 't Dack: „Wat will denn man dät Höhnerpack! „Rrrruhkopp! Rrrruhkopp! Rrrruh¬ kopp! „t is richtig, sägt de Hushoahn nu, „De Döäwerk*) hölt nich Frä un Ruh; „Kumm du mi hier wår up dänn Hoff, „Denn werr ick öäwer äklich groff! „Nu süh, wenn ’n to gotwillig is, „Halw liederlich is ’t all gewiß; „Dänn Arger kunnst du di all spoar’n, „Hast du moal ehr en Wort verloar'n, Körner. auf und nieder, Taube. Rauhkopf. bieten. verleiden. willst. Täuberich. 5 Sägt se:.. „Nu, Mutter bist du still, „Röppt he, weil ick dät hebben will, „'t is woahr, an all un jerern Ort „Häst du doch ümmer ’t letzte Wort „Kükkerüküh! „Glatt sünd mien Lü, Smär'n sick mit Fett, „Goahn all adrett, „Kämm'n sick so roar,*) „Pomoa in d' Hoar, „Kükkerrüküh! —" „Glatt sünd mien Lü. Noaher müdd'n d' Fro'n in 'n Kreis sick stell'n. Denn fang'n se an, sick to vertell'n: „Ringel ringel Rosenkranz, „Moak en Danz! „Up de Schoaperee „Steiht en Pott vull Klee.*) „Lütge*) Nötte, grote Nötte! —" „Lütge Rosin’n, grote Rosin'n! Denn flügt de Hoahn hoch up de Port* Un doa sett't he dänn Sang denn fort: „Kükkerüküh! Kükkerüküh! —" Un knapp") hät he dät Wort utsägt, Doa röppt en Kluck: „Nu hew ick lägt, „Nu hew ick lägt in 'n Höhnerstall, „Woll twintig Eier ick all: „Koakel koakel— koakel— koakel d' Ei! „Koakel d' Ei! Koakel d' Ei! „Tritt ’t nich entzwei, tritt nich entzwei!“ So röppt de Hoahn un rönnt gliek hen, Dät nee Ei sick to besehn. En Hoahn hät ook sie Voarerfrei Bi jeres frisch gelägte Ei; He kiekt et links un rechts sick an: „Dät is en Hoahn, dät is en Hoahn! schön. erzählen. Kleie. kleine. Pforte. kaum. Piet, nu wet ick ’t all! „Dät is keen „Denn kreiht he ruter ut dänn Stall: Kükkerüküh! „Kükkerüküh! De Oanten. De Oanten sitten up dänn Pool*) Un snacken, as heel'n se sick Schol'; En fürchterlich Gesnoater Verföhr'n se up dät Woater. De een sägt: „Hier is ’t natt, natt, natt, natt!" De anner: „Un ’t schaft ook ümmer wat, wat, wat, wat! Un fräten hebb'n se, se künn'n bästen, Doch seh'n se d' Fro: „Nu Gästen, Gästen, Gästen, Gästen!*) So ropen se, un schütt't se ’t hen, Denn soll moal eener ’t Leben sehn! Doa sägt d' oll Wännäck:*) „Wat is dat,") dat, dat, „Drinkt to doch nat, nat, nat, nat!" dat! „Süß*) kann de Spies' ju goar nich deh'n, „Je werd'n et sehn, je werd’n et sehn! Un doamit wackelt he vöäran, Und jerer noa so hill*) he kann. Se drinken ut dänn Pool doato. „Nu is een'n annerst wär to Mo" So sägt de Wännäck, he is ">heesc „Ick har vöär Tied'n sönn olle Wäsch, „De sä: „Jung, wärst nu bald en Mann, „Du glöwst nich, wat 'n loaten kann, „Wenn langsoam fritt un moal ens töwt, 12 „Ick hew mi dät all nog utpröw „Vergitt oock ’t Drinken nich doabi, „Denn kannst verdau'n, dät segg ick di, De Oantendokter heel noch d' Rä, Wat siene olle Wäsch äm sä; Hühnchen. Gersten. 3) bersten. 2) Pfütze. Entrich, 10) Tante, 3) rasch. Erpel. das. sonst. heiser. Verwandte. 1) wartet. 2) ausprobirt, De Oanten hör'n de Hälfte nich, Dänn Gästen han s' man up 'n Strich: Se weer'n all lang bi ’t Furrer wär, De Wännäck keem ook hinnerher. Doa was dät ganze Chor nu dick, Doa recken s' sick, doa stroakeln*) sick, Doa hojoahn*) s' un legg'n lang sick hen Un dohn är'n Anzug moal besehn. 'n poar Färrern plücken s' noch torecht, Denn sägt de Wännäck: „Ne nich schlecht „Hät mi dät schmeckt, zwoar kann ’k nich kloag'n, „Mien Läwdoag mi d' Hunger ploag'n; „As w’klein weer’n, reepen w': Sniet!*) sniet! sniet! „Doch bald reckt*) dät föär uns nich wiet; Dunn lut*) et: Schärw,?) schärw, schärw, schärw Doa moakten we uns ümmer Werf, schärw! Wenn w' d' Fro seeg’n, dät is wat werth Wenn d' Furrer smeckt; je hebb'n, ’t doch hört?" de Oanten hör'n äm löäsig*) to, pptit hebb’n se just ebenso. oa geiht de Genter10) jüm vöärbi, se reckt dänn Hals: „Wer sitt denn hie? Jäh, Oanten, na sönn Oantenvolk Dät fritt doch groa äm as en Polk; Bi jüm geiht ’t up mien Genterwort Hroa, as ging ’t ümmer in Akkort; tu hebb'n s' sick hier dät Lief vullschloan, dät s' nich mehr Lust hebb’n, uptostoahn. o wierer döäg'n s' ook würklich nist; Le Gös', na wecker schrift un list, de wät wat unse Färrern werth, n hät all Sprüchwör öäwer**) hört. egack! kegack! kegack, gack, gack, gack! önn'n dummen Snack, sönn'n dummen Snack!" Wännäck sägt ’t, „wo ’t mi nich jöäkt, wieder. 2) dehnen. gåhnen. schneide. reicht. lautet. 7) gröber schneiden. ) nachlaͤssig, traͤumend. 8) Gewerbe. drüber. 1*) juckt. 10) Gänserich. ") junges Schwein. 8 „Doa kratz 'k mi nich, wat he doa blöäckt, „Dät drippt uns nich, - sönn' Gös' sünd dumm - Doamit dreiht he sick annerst rum Un stickt dänn Snoawel unner d' Flitk,*) Un denn so durt*) et noch en Lütk, Doa schlöppt he, un de Oanten ook; „Uns' Voarer is doch fährlich klook, „Sän s'*) noch vöärher, „he hät ’t äm geb'n, „Un is äm wiß nist schüllig bläb'n. De Hernotter.*) De langbeent Hernotter, De klappert up 't Dack; Wat hät ’t to bedüden? Na, moak man keen'n Snack, ’t hät nist to bedüden; He steiht up een Been Un will sick de Gegend Moal wärrer besehn; De Pogg'n*) will he fangen Up Wischen*) un Moor; Dät Gras is wär wussen, He is man noch soor 10 Van de Reis'; vöäle Milen Hät he ja ook moakt, Nu will he moal hören, Ob d' Poggen noch quoakt: „Varrersche, Varrersche backen Je?" „Wenn ehr backen Je „„Moarg n! Moargen. „Eck")-eck -eck ook! Eck, eck, eck, ook!" De langbeent Hernotter De klappert up ’t Dack: He hät woll wat sproaken, Ick kenn' ja sien'n Snack. gefährlich, sehr. sagtea 2) Flügel. dauert. bellt. 10) dürre. 8) Wiesen gewachsen. Frösche. sie. Storch. 1*) ich. 12) Ihr. mager. 1) Gevatterin. 9 Un as he nog*) klappert, Doa tüht?) he doahen; De Kinner in 'n Döärpe Sing'n, as se äm sehn: „Hernotter, Hernotter, du Langebeen, „Woehr*) wutt du weggetehn? „Wenn de Rogge riep is, „Wenn de Pogge piep*) is, „Wenn de Woagen stille steiht, „Wenn de Plog*) to Felde geiht, „Wenn de Vöggel nicht mehr singen, „Wenn de blanken Doaler klingen. „Hernotter, Hernotter, du Luder, „Bring mi 'n kleinen Bruder; „Hernotter, Hernotter, du Ester,*) „Bring mi nklein Swester. De Sperling. An 't Hernotternest Sünd noch anner Gäst: De Sperling vull Moth Ar Hüsken hebb'n bo’t In d' Doarnen herin Ganz noa ären Sinn. Oll Sperlinghoahn Kiekt ruter, fangt an: „Olt Quartier! Olt Quartier! „Bin noch hier, bin noch hier! „Herr Hernotter! Herr Hernotter! „Nu gift ’t wärter Botter, „Nu bist du ook her, „Nu grön is de Ar. „In 'n Winter sost*) ’t sehn, „Doa mußt et to sneen! —— genug. 2) zieht. wann. stille sein.) Pflug. Wohl nur des Reimes wegen. wieder. 3) solltest. 10 „Ganz witt was dät Dack, „Dien Nest, Fack föär Fack, „Lag Allens vull Snee, „Hast sehn du, o weh! „Doa ging ’t mi ook roar, „Kannst ’t glöb'n, ’t is wiß woahr. „De Gälgeitsch*) kamm ook, „Un de is woll klook, „De freet oft mien Köärn, „Dät mußt ick woll spöärn;3) „Denn reep se de Fru: „Di mein ick, du, du, „Häst mi non nich moal en Kroom Brot geb'n! „Häst mi non nich moal en Kroom Brot geb’n! „Varrersche, Varrersche, wo is denn Jue*) [Marike? „Woll ick denn kloagen miene Noth „Denn reep de Gälgeisch allebott:*) „Lick, lick, lick, lick Fett! „Lick, lick, lick, lick Fett! „Sitt du man still doa up dänn Boarm'n, „Van di heet ’t: Jung jung, jung verdoarb'n!“ „Kanallg'nvoggel? „De har keen Noth, „De satt in d' Stuw, „Har vullups) Brot! „He snackt man utländsch, „Französch mußt 't sin; „Ick kunn't nich kriegen „Noa ’n Kopp herin. „Süß oft woll he mi wat vertell'n „Un mi wat Noagelnees mell'n; „Wenn d' Herr de Zeitung lesen dä, „Denn snappt he up, wat de denn „To siene Fro, wo ’t stünn upzund; „Ick antwört denn, wat ick verstund: „'t is werth keen'n Schilling, Schilling! 2) Goldammer. 3) spüren. Eure. alle- ) knapp, důrftig. Kanarienvogel. vollauf. jetztund. mal. ) Brunnen. 11 „Up d' Zeitung, nee, doa gew ick nist, „t sünd to vöäl Löäg'n,*) de man da list, „Un wenn man hät dät Lief vull Löäg'n, „Dät kann nist döäg'n,*) dät kann nist döäg'n. „Kanallg'nvoggel, ick treck dänn Hoot, „Een Deel*) gefällt mi man nich got: „In 'n Winter lägt 'n fröh sick hen, „Een kann ja ook am letzten Enn' „Nich mehr verdeen'n, denn et is kolt, „As dät 'n spoar'n deit Oäl un Holt; „Süß*) Moargens is ’n fröh to Been, „Denn werd vöär d' Schündäl*) moal hensehn. „Kanallg'nvoggel schlöppt den noch „Un drummelt*) bi sien'n vullen Trog, „He schlöppt so lang as ’t ichtens*) geiht, „Denn stimmt er erst sien Singefleit. „Na, 'k will äm moaken gro keen'n Bloam'n, „He hät ’t van d' Minschen sick annoahm’n. „Ick döärf doch wär woahn'n „Bi Exellenz Gnoad'n? „Ick hew doch hensehn „Noa ’t Nest; ’t kunn gescheh'n, „As d' grüliche Stoarm „Van 'n Kärkenthoarm) „Dänn Knoop runnerreet, „Dät to dienen Leed „Dien Nest ook ging fort „Doa hew ick up ’t Wort „Mi hensett't un holl'n „Mit noch en paar Oll'n; „Moakt we uns nich swoar, „Denn lag ’t up en Hoar. „Umsüß*) will 'k nich woahn'n „Bi Exellenz Gnoad'n: „Schilling! Schilling! Lügen. 2) taugen. 3) Theil. aber. Scheun¬ diele, Tenne. schlummern, zwischen Schlaf und wachen sein. 7) irgend. Kirchthurm. 2) unsonst. 12 - „Oll Snackwäsch, sast*) blieb'n, „Dien Wesen?) bedrieb'n Sägt drup de Patron, „'t soll wäsen*) dien Lohn. De Meesk"). De Meesk sitt up dänn Lindenboom, Se schlütt*) de Oogen as in 'n Drom; Denn löppt s' wär rummer up dänn Ast: „Doanoa de Mann, doanoa de Quast; „Häst arbeit't du doa unn'n up d' Däl? „In d' Werkstä? ’t schafft woll nich mehr vöäl, „Schinkenspeck! Schinkenspeck! „Itt die erst satt, wasch af dänn Dreck. „Kiek in 't Ei! Kiek in 't Ei! „Schloa*) s' in d' Pann', dät is en Frei. „Ei in d' Pann' un Schinken to, „Wärst denn wärrer frisch to Mo. „Fritt d'’t Lief nich to vull Speck, „Döwelsdreck! Döwelsdreck! „Dokterwoar'n de sünd to dür, „Sieh dich für! Sieh dich für. De Swöägelk. De Swöägelk is ook wärrer doa. Swöägelk, noa Amerikoa Sünd Herr un Fro un Kind un All, Wo du hier vöärnt Joahr") woahnst an 'n Stall. Hem s' di denn nich in d' Möth") noch koam'n, As se ging'n af? Häst nich von boab'n Se sehn? ’t is non nich lang passeert, 5) Meise. sein. sollst. Plaudertasche. ) Wirthschaft. schließt. 10) Schwalbe. theuer. Scheundiele. schlage. »2) begegnen. oben. 1) im vorigen Jahre. 13 Dät se dänn Hoff hebb'n dismembreert. ’t weer’n gode Lü, bloß*) he woll fort, Gott seg'n jüm an är'n neen Ort! Müßt di nu ’n anner Bostä*) söken, D' Gebörer werd'n s' woll bald afbräken. Hörst nich dönn Rothßwanz? - „Dät segg ick: „Hüt' dick*) dick dick - dick - dick dick! „Hüt' dick! Hüt' dick! De Swöägelk hört so traurig to: „Ach lewer Tied! so steiht et, so? „As ick weg tog, as ick wegtog „Weer’n alld Kisten un Kasten vull; „As ick wärrer kamm, as ick wärrer kamm, „Weer Allens ut; „Wenn 't jüm, wenn't jümman nichbelu—rrt!*) De Swöägelk bo't*) sick annerst up: „Klicke*) wie ick klicke, dät hölt!? „Klicke wie ick klicke, dät hölt! Un de Gebörer*) sünd doarup Bald wegnoahm’n, un de vergäten; De Swöägelk hät noch öfter säten In ’n Boom doabi so Fro as Mann, Se seeg'n de wöste Stä*) sick an. „Nu Mutter, we hebb’n müdden bo’n, he, „wat sall det Wunnern10) dohn? „Up hochdütsch heet ’t sentimentoal 1 12) „Kiek moal dänn Jung'n sien Büch ) hendoal, „Mutter, müßt dänn Jung'n dänn Kittel flicken, Kittel flicken „Mitwitt'n, swart'n, witt'n swart'n Zwirn! Denn flügt de Swöägelk moal noa ’t Feld, Süht, wo de Bur dät Land bestellt. „Wo kriegt 'n di denn moal to sehn?" nur. 2) Baustelle. hüte dich! belauert, betrügt. 5) baut. mit Lehm bauen. hält. 8) Gebäude. wüste Stelle, 10) klagen, lamentiren. t2) entlang. 11) Hose. 14 So röppk de Lerk, „dät wett to kled'n, „Dien need Kamsol, ach Varrersch joa, „Wat ick woll sejg’n, nu bist du doa: „De Froenslü, de sick hier ploag'n, „De sünd doch goar to nett antoag'n: „De Froenslü, de Froenslü, „Dedroag’ndochgoarto nüdlich, nüdlich, nüdlich De Swöägelk hört det All mit an, [Tüg. Denn lacht se los so as se kann: „Sost se moal sehn, wenn ick se seh, Des Moarg'ns, wenn ’t noa n Kohstall geiht, „Wenn ick se seh „Denn geiht ’t: de schlipp, de schlapp, de schlipp, de schlapp, de schlirrri. De Tunkönig. Tunkönig röppt: „Zicker, zick, zick, zick! „De Vöggel König dät bin ick! „En Jerrer wett, van lange Tied „Befehl ick d' Vöggel wiet un siet. „De Vöggel keemn moal all tosamm'n, „To wähl'n en König, de är'n Kroam „Soll schlichten; de soll König sin, „De 'n höchsten flög noa d' Wulken rin. „De Kronen*) un de Kauken*) keem'n „Am höchsten noch; vöäl deeper*) bleb'n „De Gälgeisch, Boockfink, Spree*) un Specht, „De Grasmuck un dät Singgeschlecht. „Am höchsten nu van allen flog „De Oadler in de Wulken hoch. 'k in 'n Swanz, „As he noch unn'n weer, krop „So moakt ick mit dänn ganzen Danz; „He flog noch ümmer högger to, „Mi woard doabi janz flau to Mo. „Allendlich er: Nu nich mehr! tiefer. 2) Kraniche. 3) Dohlen. weit und breit. 5) Staar. kroch. 15 „Süß koam ’k nich wärrer run noa d' Ar. 2) „Un as he wärrer runner flog „Doa reep ick: „Ne, ’t is non nich nog: „Zicker, zicker, zick, zick, zick, zick, „De Vöggel König, dät bin ick! „Un krop äm ut de Färrern*) rut „Un neiht*) henthög'n*) noch ’n ganz Bleck') ut. „De grote Oadler kunn nich mehr „Un flog wär runner noa de Ar: „Un as ick wärrer runner kamm, „Doa woard to ’n König ick annoahm’n. „Mien Jack un Büchs' is woll man brun, „Ook krup*) ick meistendeels in 'n Tun, „Doch rop ’k hüt noch: „Zicker, zick, zick, zick, „De Vöggel König dät bin ick! De Kukuk. De Kukut sitt ook up en Wi- Un röppt: „Ick will verännern"*) mi. Kukuk! „Kukuk! „Noa ullen Bruck „Wut du mi hebb'n? „Ick will di nehm’n. De Kukuksch röppt: „Kukuk! Speckbuk!") 15) „Langnäs'! Dicksnut „Du bist sön Brorer Liederlich, Röppt se äm to, „di mag ick nich; „Häst"*) du Lust to dien Lief un Leb'n, „Denn wöärt noch so vöäl Sprießeln geb'n, „Döt we doavan en eigen Heerd „Uns bo'ten, de is Goldes werth. herunter. Erde. genug. Federn. rasch fliegen, Strecke. 8) braun. laufen. die Höhe. krieche. 12) heirathen. 12) Brauch. Zaun. Weide. Speck¬ 1o) hättest. bauch, Fresser. Dickschnauze, Prahlhanz. ") Reiser vom Baum. 16 Doa lacht de Kukuk, wat 'r kann: „Ne so wat hör moal eener an! „Wat dät doch ook föär Fron'slü gift, „Dät geiht*) doch öäwer Sproak un Schrift! „Dät we dät Nest van de Grasmück bruken, „Ick dächt', dät künn benoah*) woll rucken, „Dät is in 'n ringsten*) keen Fulheit, „Dät is en oll Gerechtigkeit. „Kukuk! Kukuk!" röppt he är to, „Denn sök*) ick mi en anner Fro. „Ne so wat kann ick nich anhör'n, „An di will ’k keen Wort mehr verleer'n;*) „Ick will woll noch en Kukuksch krieg'n, „Vöär di doa müßt ’k woll ümmer swieg'n. Un doamit flog he wierer hen; Un se hät denn am letzten Enn' Doch ook man bloß en Kukuk kräg'n*) Un mußt är'n ganzen Eheseg'n In frömde Nester unner bring'n; Van 'n Busch lett se ’t noch ümmer kling'n: „Kukuk! Speckbuk! „Langnäs'! Dicksnut!" De Kreih.*) „Kreih! Kreih! „O weih! O weih! So röppt de swarte Kreih, Nu sünd se Alltohop 1) wär her, „Wo nimmt nu unse Mutter Ar „Dät Furrer“) föär jüm"*) Alle her?" Doa steiht s' as en Propp Un schüttelt dänn Kopp: „Ick mag mi denken, wat ick will, s) beinahe. riechen. im geringsten. geht. gebrauchen. 1o) Alle, Allzu¬ suche. Krähe. verliren. gekrigt. 12) sie. hauf. ") Futter. 17 Mien poar Gedanken stoahn all still; Wat will ’t noch werd'n? So Fro as Mann, „All Doag koam'n hier noch wehr wär an." Un d' Kauk*) de röppt: „Häst recht, recht, recht, recht! „Nu geiht 't uns All noch schlecht, schlecht, schlecht, schlecht! „Düt Joahr müdd'n w' leb'n bi Brot un Solt, „Kauk! kauk! kauk! kauk! - ick fleeg noa ’t Holt." „t werd Roath werd'n," sägt d' blau Ackermann,3) To d' Kreih, och Varrersch, süh moal an, „In 'n Winter hast du ’t Pree*) alleen, „Un hast doch ook nist up de Been; „Un ’t Furrer was doch ook man knapp, „Du häst dunnmoals so mänchen Lapp „Rinfräten, dånn du nu nich nimmst; „Ick wett nich, Varrersch, süh moal, kümmst „Du nich up unsen Herrgott moal? „De kennt de ganze Vöggeltoahl; „Van dänn nehm'n Alltohoop är Brot „Un doarum litt*) nich Eener Noth. „Trili, trili, trili! „Häst recht," sägt d' Kreih, „häst recht, upzund „Ging ’t mi in n Kopp ganz kunterbunt; „Hebb'n All nog! Hebb’n All nog! „Up d' Wisch, in ’t Holt un hinner ’n Plog. „Kreih! Kreih! „Dät is mien Frei: „Van Gott nehm'n Alltohoop är Brot „Un doarum litt nich Eener Noth. „t is goar nich schoa, „Dät All wär doa: „Ick wetten Brrroa!") Ick wetten Brrroa!“ knoakendorre?"" „„Knoakendorre „Sniggefett") - sniggefett! „„Wu-rr denn?*) Wu—rr denn?"" Dohle. 2) Salz. Bachstelze, blaue. Recht, das Prä allein haben. Beine Gänse gehen überall barfuß. schlechtes o) durcheinander. jetzt. Futter. Vögelzahl. leidet. 12) Braten. 1) schade. 3) knochentrocken. 14) schneckenfett. 13) wo denn? 18 Hinner dann „Hinner dann Barrrg!*) Barrrg!" Hierut kann 'n sehen so un so: De Vöggel kehr'n oft lichter to,) As d' Minschen dohn In ’t Gottvertro'n. - De Heister.*) De Heister mit dänn Wackelschwanz Hölt*) up dänn Tacken*) sienen Danz. De Heister, de Heister Röppt: „Ick bin de Meister! „Eck, eck, eck, eck! „Joa du, du, du, du, Antwört't sien Fru; „Du bist mien Mann, „Wat Keener kann, „Moakst*) du in ’t spring'n „Un Leerer*) sing’n. „Du bost*) so hoch in ’n Pöppelboom „En anner Voggel, nich in 'n Droom „Bo't he so hoch und fast10) un schön, „Dät mütt doch woll en Jerer sehn. „De Heister springt dänn Tacken lang, „Dät is än goar to söten") Klang. „Fro, sägt r, „de oll Truddelduw „Woll sick ook bo'n sönn' schöne Stuw; „Doa was se hier, „As 'k uns' Quartier „Hier upschlog un woll gärn „Van mi en bitschen lehr'n. „'k har eb'n de ersten Sprießeln lägt, „Dunn hät de Duw all brummt un sägt: 3) Elster. 2) zukehren, sich åndern. Berg. “) machst. Lieder. Zacken. baust. Pappelbau 12) süß, ") entlang. ) fest. 13) Holztaube. 19 „„Nu kann 'k'tall!') Nu kann 'k'tall!"" „Doa leep*) mi öäwer?) miene Gall; „Sönn*) dummes Tropp! Ick joog*) se weg. „Un as ick hüt döärch d' Ellern fleeg, „Doa sag 'k är Nest, ’n poar Sprießeln leg'n*) „Un keek') 'n Boom von unn'n henhög'n,5) „Denn kunn'n de witten Eier seh'n, - „Wo könn’n de Jung’n denn doa woll deh’n!*) „Heister! Heister! „Ick bin de Meister! 1 „Eck, eck, eck, eck! „Joa du, du, du, Sägt siene Fru. Dät is är Snack dänn ganzen Dag, So lang noch een van bei is wach; Un Oabends, wenn s' all up 'n Böän Sick henlägt hebb'n, moakt he noch 'n Klöän Ganz liesen: „Mutter schlöppst", denn all? „Is d' Döär"*) all to an Hus un Stall? „Heister! Heister! „Ick bin de Meister! „Eck, eck, eck, eck! „Ick drummelt") all," sägt siene Fru, „Joa, Voarrer, dát bist du, du, du. Huppk“) un Drossel. De Huppk röppt hüt noch: „Up, up, up! Un d' Drossel: „Buntkopp, rum! ho ho!" Denn dänn sien Köh weer’n wild un scho. Nu will 'k vertell'n, wovan dät kümmt, Dät man Vöggel so vernimmt. In d' erst do hötten "*) bei de Köh, schon. lief. über. so ein, solch. jagte. 6) lagen. 11) Gespräch sah. 8) in die Höhe. gedeihen. 1) Boden: 12) leise. 13) schläfst. ohne Inhalt. 14) Thür. 15) anfangen einzuschlafen. 16) Widehopf. auf! 18) scheu. 19) hüteten. 20 Doa har de Kohr*) noch goar neen Möh. De Huppk de drew sien Hoh*) henthög'n Hoch up de Berg, wo wassen pläg'n De Windhalm un dät Dießelkroam; De Köh kunn'n nich to Kräften koam'n. De Drossel de hott deep in d' Gras, Sien Ho ne stöärt'te twer un twas;*) De Köh woard'n wählig un he kunn Se nich mehr blännig'n; d' Oabenstunn Ha he sien Noth, tohop to joag'n, Doa kreg he ’t höden denn in n Moag'n; Denn reep he: „Buntkopp! rum! ho ho! „Kehrt doch dät olle Beest van Koh! „Ick kann se nich to Döärpe krieg' Dänn Huppk sien Veh ümmer schwieg'n, De weer’n so leeg äm as en Zick. Doa bob'n up d’ Berg' han s' weinnig Glück. „Up, up, up, up!" so reep he denn; De Köh leeg'n fast up Sand und Steen'n, Se har'n ook goar keen Kräften mehr. Doa keemen denn de Buren her Un joagen all bei Kohherrn weg; Un nich to natt un nich to drög, Un nich to schlecht un nich to fett De Kohherr nu dät Kohveh hött. De Vöggel hebb'n de Ho nich mehr, Doch ropen se noch ümmer her: „Up, up, up, up! so röppt de een, „Bringt doch de Köh moal up de Been! Un d'anner: „Buntkopp rum! ho ho! Dät hebb'n se all bei noch föär Mo. De Schult van Tülau.*) Un de Schult van Tülau, De hät ’t up ’n Lief!*) ) Kuhhirte. 2) Heerde. stürzte quer und unordentlich. Ziege 5) Pfingstvogel, Pirol. he hät ’t up 'n Lief as en oll Schohböst 21 Wat kann de vertellen! „Hör doch! Lewes Wief Röppt he ook de Minschen Könn'n dät woll verstoahn, He röppt joa so dütlich „Hör mi doch moal an: „Schult van Tülau „Hät sick mit ’t Biel') in 'n Büdel*) haut; „Woll noa n Krog*) goahn, Geld! keen Geld!" „Har keen Geld! keen „Moal'n Lechel Bierhoal'n, Bier hoal'n." Lewer Schult von Tülau, Hör moal, wat ick roop: 't hebb'n all Vöäl versoapen In ’n Krog Hos' un Joop.*) Blief to Hus, oll Verrer, Loat di ’t man vergoahn; Blief bi d. Fro, ’t is bäter, Häst du mi verstoahn? De Spree.*) D'Spree sitt bom in 'n Eickenboom, Sunnt de Flitk*) un putzt dänn Soom; Dee denkt annerst*) as de Schult, Hät en Schäpel") vull Geldult. D' Spree de sett't sick vöär dät Lock, 1 Fleit't as ut en Notenbook Denn up ’t Nest doa bröt") de Fro, Bröt un is ganz roth und glo1s) Un to ären Tiedverdriew Singt un fleit't de Spree: „Mien Wie—f „De Sunn mit äre Stroahl'n is rie—f!1 „'t is goar to schön, „Du sost moal sehn. Beil. versoffen. 2) Geldbeutel. 3) Krug. 3) Jacke, Flügel. Saum. Alles. 6) Staar. anders. ") Loch. 10) Scheffel. 12) brutet. glühend. Zeit¬ 13) freigiebig. vertreib. 22 „Wie—f! - Wie—f! „Ick bi di blie—f!*) - lappen „De Schult dät is en Schwuchtlappen lappen lappen; „Nu brö*) du man noch ’n bitschen, bitschen, bitschen, bitschen, In d' Eier geiht ’t all: Piep, piep, piep, piep, piep! „Bald hebb'n we Kinner, Deerns*) un Jungn," Doabi hät he vöär Freiden sprung'n; Denn flog 'r weg, hoalt*) Furrer*) her Föär d' Wief up ’t Nest un snöäwelt*) är. De Booksink.*) An 'n fröhen Moarg'n in 'n Sunnenstroahl Singt d' Bookfink d' ganze Holt hendoal,“ As spölt") he d' erste Vigelin, Un wat he sägt, dät müßt so sien: „Ick, ick, ick, ick will hin zu dir! „Du, du, du, komm her zu mir! „Flink! Flink! Flink!" Nu still moal, de fangt hochdütsch an; Du denkst woll, bist en ganzer Mann, Du denkst woll, diene Stimm un Schall, De öäwerdrippt1*) de Nachtigall. 13 Och, de hät mehr in 'n kleinen Tön, As du magst hebb'n in Kopp un Been De sitt in 'n Busch un fleit't so roar, Noch roarer fast äm as vöärnt Joahr „Mien lewes Wief-Wief— Wief— Wief, „Hüt,") hüt, hüt, hüt, hüt „Hew ’k bo’t dät Nest, Dirnen. bleibe. ) brůte. 2) Säufer, Herumtreiber. hölt. entlang. Futter. Buchfink. schnåbelt. 10) spielte. 13) voriges ") sein. schön. 12) übertrifft. Zehe. Jahr. 16) heute. 23 „Probir's, birs, bir's, bir's, bir's! „'tis smuck, smuck, smuck, smuck, smuck! De Bookfinksch öäwer hät äm noahm'n,*) Is richtig unner d' Huw*) so koam'n; Se woard sien Fro, he woard är Mann, So fangt sick jerer Heiroath an; Man bloß dät d' Minschen oftmoals kloag'n Un könn'n sick denn nicht recht verdroag'n; De Bookfinks=Eh' geiht öäwer schön, Goah sülm*) herut, wenn du ’t wutt*) sehn. De Stiegelitz') En oll Segg. Uu kiekt moal düssen Voggel an, Dät is doch woll en ganzen Mann, So gål un roth un witt un schwart! Mit düssen Voggel dät hät Oart! Nu will ’k moal segg'n, wat ick hew hört, Wo dänn sien bunt Kamsol herröhrt. As in de erst de lewe Gott Dänn Himmel un de Ar hät bo’t, Dunn kem'n, as ’t hier up Erden drög,*) De Vöggel 'n fäften Dag an d' Reeg. Da stunnen denn um äm umher All d'Vöggel, de et gift up de Ar, Van 'n Oadler bet tum kleinsten hen Kunn man se Alltohoop doa sehn. Ut Lehm ha Gott se Alle moakt, Ook weer'n se Alltohoop noch noakt“ Un harn*) noch goar keen Färwe nich; Doa moakt Gott mit en Pinselstrich 2) Haube. 3) Geh selbst heraus. genommen. Nach I. F. Kind.) trocken. nackt. hatten. \ willst 24 Dänn eenen witt, dänn annern schwart, Dänn drütten brun noa siene Oart; Un wecker*) denn was utstaffert, Dänn hät Gott noch eenmoal anröhrt Un gaf äm Leb'n, denn flog he weg. Nu kümmt van 'n Stiegelitz de Segg. - De Stiegelitz stund up ’t Brett an ’t Enn Un so wiet reckt de Farw nich hen. Doa Gott: „Du magst erdpfoahl blieb'n, „Kannst ja dien Sach ook so woll drieb’n. De Stiegelitz sä: „Och, lewer Tied, Se sünd nu All' schön schwart un witt, Un brun un gål un bloa un grön, Ick müßt mi doch vör jüm entsehn'n; So ’n bitschen Farw werd doch noch sin, Un doamit kiekt he sülm herin Noa 'n Napp, hier is noch 'n bitschen roth Van 'n Bookfink, wäs') doch man so got. „Doa häst en Klecks van up ’n Kopp. De Stieglitz stund noch as en Propp: Witt, witt, witt, witt is ook noch hier, Dät weer föär mi en roare Zier, Steiht woll noch hier van Duw un Schwoan; Gliekt streek äm Gott de Flitken an. Och, hier is ook noch Schwart to sehn, Dät woll to Witt un Roth moal kled'n! „Doa nimm di ’t," de lewe Gott, „Müßt woll dien Deel ut jerern Pott, „Van jerer Farw en Klecksken hebb'n. Soll ’t nich en bitschen Gäͤl noch geb'n? De Voggel ’t, et brukt nich vöäl, Gif mi doch noch en bitschen Gäl. Dunn streek Gott noch dänn Pinsel ut, Schmuck was de Voggel, as en Brut.*) Dät woll ick segg'n, dät hew ick hört, Wo 'n Stieglitz sien Kamsol herröhrt. wer. 2) schämen. 3) sei. Braut. 25 - In 'n Härwst, wenn he up d’ Broak*) so sitt, Dann fällt ’t äm in: Witt witt witt witt! Sägt he vör sick, en bitschen Gäl, Sönn kleinen Voggel brukt nich vöäl. Denn spöält he in dänn Sunnenschien, Am mütt woll got to Mode sien. Un de äm kled'n kann un ernähr'n, De werd uns' Deel uns ook bescher'n. De Kiwitt. 2) De Kiwitt, de Kiwitt up de Mäsch, Dät is dänn Kukuk siene Wäsch; Se sünd wiß anner Bölken Kinner, Doa sünn we nu all sicher hinner, Denn wat se bei ook gewen an, En jerer röppt sien'n eigen Noam'n So as se ’n Snoawel doen up, Am as de Huppk’) sien: Up! up! up! „Kiwitt, „Wo bliew*) ick? „In 'n Brummelbeerbusch; „Doa sing ick, „Doa fleit ick, „Doa hew ick mien Lust. „Ki— witt, witt, witt, witt! „Ki—witt! Sien Klokheit is ook nich wiet her, Denn erstlich bo't he an de Ar; Un koam'n de Jungens denn heran, Denn röppt de Kiwitt, Fro un Mann: „Ki-witt! Ki—witt! Ki—witt, witt, witt, witt! „Ki— witt! Brachfeld. Kibitz. 3) Märsche. im dritten Grade ver¬ 5) dahinter. angeben, anfan¬ wandt, Bruder Kinder Kinder. gen. Widehopf. bleibe. Bromberenbusch. 26 De Wachtel. Un is dät Johr erst wierer hen, Um 'n Aust*) herum um so, zi denn De Wachtel röppt des Moargn's mich schlecht: „Weck dänn Knecht! Weck dänn Knecht Keen Eikboom fällt up eenen Hieb: „Düt Stück is riep!*) Düt Stück is riep! Bi Doag doa lut't*) ’t: „Mien Jung'n sünd flügg, „Bück dänn Rügg')! Bück dänn Rügg!" Un Oabens sägt s' all halw in 'n Drus: „Nu goah noa Hus! Nu goah noa Hus!" Un ’t Rabhohn?) röppt: „Mredöärth!*) Mredöäth! „Wat miene Wäsch, de Wachtel, segt, „Doarin hät se vullkummen recht; „Mredöärth! Mredöärth! „Bind fast de Schöärt 10 „Tringreth! Tringreth! „'t is spät, 't is spät; 11. „Amre! Amre. „Ick seh, ick seh, 12) „Je sünd All mög „Goaht jurre Weg „Dät Oabendroth „An 'n Himmel steiht, „Dät Oabenbrot „Nu smecken"*) deiht; „Hüt was nog Ploag, „Moarg'n is wär ’n Dag. Ook röppt de Wachtel wiet döärch ’t Feld, u) Dät Jerer sick tor Reis' bestellt: „Flick de Büchs'!“) Flick' de Büchs'! „Flick s' hin'n un voö „Mit witten Twärn“*) mit witten Twärn! Rücken. weiter hin. August, Ernte. rief. lautet. 9) Schürze. halb schlafend. Rebhuhn. Marie Dorothee. 12) müde. 11) Anna Marie. lo) Catharine Margarethe. 13) eurer. 1) munden, schmecken. anschickt. Flicke die Zwirn. Hose. 1) hinten und vorn. 1e) 27 „De Winter kümmt, un wer hier blift, „Soarg ook, nät he et oarndtlich drift;?) „De Winter is kolt „In Feld un Holt: „Flick de Büchs'! Flick de Büchs"! „Holl s' in 'n Stann, „Wer blift in 'n Lann. De Vöggel de wöärd'n*) ’t doch vergäten Vöär ’t Sing'n, wenn s' hüt man hebb'n to äten,*) Se droagen joa nich Sorg föär moargen, De hüt hät sorgt, werd moarg'n ook sorgen. Dät Winter= und dät Reisekleed, Dät schafft de lewe Gott jüm need:?) Sorgt de nich fröh un spoat, Denn weer et oft to loat. De Leerk.*) De Leerk de flügt in d' blaue Luft Van d' gröne Ar un Blomenduft; Se flügt so hoch dänn Himmel to, Se tirilirt van bomm'n“o) so froh. De Leerk de singt en frommen Sang, Dät klingt dät ganze Feld entlang: „Dir, dir, Jehovah will ich singen! „Denn wo ist doch ein solcher Gott, wie du? ) „Dir will ich meine Lieder bringen! De Leerk in ären frommen Sang Bringt ümmer Gottes Ehr mit mank. Deist*) du dät ook, du Minschenkind? Wenn d'’t non nich deist, denn do ’t geschwind, Goa hen un lehr van d'Kreatur, De ehrt dånn Herrn van de Natur. bleibt. treibt. 3) Stand. würden. 5) vergessen. essen. neu. 8) spåt. Lerche. 10) oben. l*) Alte Leute i. d. Altm, sagen, die Lerche sänge diese Strophen. 12) da¬ zwischen. 13) thust. gehe. 28 De Uhl.*) De Uhl, de Uhl Is ’t Oab'nds nich ful;?) De Luft de is so still un schön, Doa lett*) se sick ook hör'n un sehn: „Kumm mit! Kumm mit! Een*) sägt, wo sick hören lett De Oabends fröh, des Oabends spät: „Kumm*) mit! Kumm mit!" Doa hät sick Eener*) nog bald ploagt, Doa werd bald Een noan Kärkhoff. droagt. „Kumm mit! Kumm mit!" Joa wenn ’t uns geiht so woll un got, Doa denken weinig we an 'n Død. „Kumm mit! Kumm mit!" De Dod hoalt Jung'n, de Dod hoalt Oll'n, De Meisten nich gärn folgen woll'n. „Kumm mit! Kumm mit! Un hinner 'n Dod koam'n ärnste Ding', Gott werd doa All'ns an ’t Licht moal bring'n. „Kumm mit! Kumm mit!" Gott gäw uns man en selig Enn, Nehm unse Seel in Siene Hänn. „Kumm mit! Kumm mit!" Eule. 2) faul. läßt. man. komm. Jemand. geplagt. 3) Kirchhof.

Download XMLDownload text